Produceren in het oosten

OostPact sprak onlangs met Charlotte Rietbergen en Jelle Kleinhesselink van Gelders productiebedrijf Lavender Films. Afkomstig uit Gelderland en de Achterhoek delen ze de droom om betekenisvolle producties te maken. We voeren een gesprek over het belang van produceren in Oost-Nederland, de hindernissen die dit met zich meebrengt en de stappen die beginnende makers moeten zetten wanneer ze een producent zoeken. 

OostPact: Jullie kantoor zit net over de grens van Gelderland in Veenendaal, maar Charlotte zei eerder: ‘Wij blijven produceren in het oosten’, wat houdt dit voor jullie in?

Charlotte Rietbergen: In de breedste zin van het woord proberen we verhalen te maken met een focus op het oosten van het land en deze ook te produceren op “letterlijk” oosterse bodem. Per project kijken we wat een verhaal nodig heeft: moet dit zich in de Randstad afspelen of zou het ook heel goed hier in de regio kunnen plaatsvinden?

Jelle Kleinhesselink: Het is zo lang vanzelfsprekend geweest dat elk scenario zich in de Randstad afspeelde. Je ziet sectorbreed gelukkig dat dit wel echt aan het veranderen is. Er wordt steeds meer in de regio gemaakt. Dit komt onder andere door talenthubs zoals OostPact.

CR: Hiernaast proberen we vanuit Lavender Films ook Oosterse makers aan onze projecten te koppelen. Makers met roots in het oosten hebben vaak in de Randstad een opleiding gedaan en daar hun netwerk opgebouwd. Wij hebben een flinke lijst aan crewleden uit het oosten, dus het is leuk als we die aan een project kunnen binden. Dat gaat natuurlijk stapje voor stapje. Iemand gaat niet opeens met een totaal nieuwe crew werken en het moet ook echt klikken tussen een maker en crewlid.

OP: Charlotte, jij hebt niet altijd in het oosten gewerkt. Vanwaar deze terugkeer?

CR: Na de middelbare school ben ik eerst in de Randstad gaan studeren en werken. Hier kwam ik er al redelijk snel achter dat de verhalen die we met films uit de Randstad vertelden, helemaal niet op dezelfde manier leven in de rest van het land. Ik merkte toen dat ik best wel terug verlangde naar het oosten, maar het was deels ook een noodgedwongen verhuizing door Corona. Ik was net voor mezelf begonnen toen opeens de wereld op slot ging en ik weer bij mijn ouders thuis kwam te zitten. Vanuit mijn ouderlijk huis ben ik toen begonnen met werken tot ik zo uiteindelijk een kans kreeg in Arnhem. Hier ben ik blijven hangen.

OP: Jullie werken vaak met makers die een connectie hebben met Oost-Nederland, maar hoe komen zij bij jullie terecht?

CR: Nou, eigenlijk gewoon via de mailbox!

JK: Er zijn veel festivals, netwerkevenementen en borrels waar we heen gaan. Daar ontmoet je vaak via bekenden weer nieuwe mensen. In eerste instantie gaan de gesprekken dan niet eens over een samenwerking, maar je slaat die ontmoeting wel op. Soms kan je dan opeens een jaar later een project hebben waarvan je denkt: ‘Hé, daar past die persoon perfect bij!’

CR: Het is trouwens niet zo dat we alleen met makers werken uit de regio, maar omdat we een van de weinige productiehuizen in Gelderland zijn, krijgen we wel veel Gelderse plannen binnen.

OP: Hebben jullie nog tips voor makers die een producent zoeken?

JK: Schrijf je ideeën zo kort en bondig mogelijk op papier! Wat wil je maken en waarom? Zo kunnen we vanuit daar met je mee gaan denken. Het filmplan moet ook binnen een financiële regeling of traject passen, dus het helpt ons als we vanuit een vroeg stadium kunnen kijken waar hiervoor kansen liggen. Daarnaast zou ik iedereen echt aanraden om zo veel mogelijk deel te nemen aan talentontwikkelingstrajecten die worden georganiseerd door filmhubs.

CR: Zorg dat je zichtbaar bent op dit soort evenementen. 10 december was er bijvoorbeeld de Gelderland Film Meeting: Writing a Film Plan. Ga naar dit soort evenementen, want het helpt heel erg om met een script consulent te kijken hoe je een zo goed mogelijk plan indient. Een vaag idee kan op deze manier veranderen in een concreet plan waar een producent mee aan de slag kan.

JK: Naast dit soort meetings is het ook erg helpend als je al vanaf het begin samenwerkt. Het is heel spannend om je idee uit handen te geven aan een scenarist of cinematograaf, maar het is belangrijk om je kwetsbaar op te stellen zodat je samen kan kijken wat je kan gaan maken. Je hoeft niet in je eentje het script te schrijven of op cinematografische verkenning te gaan. Juist als je in een vroeg stadium al met je crew gaat sparren, wordt je filmplan er alleen maar beter van!

CR: En hiernaast: ga naar Go Short Arnhem, Go Short Nijmegen en kom naar de OostPact evenementen, al is het maar om laagdrempelig met mensen te kletsen. Je hoeft jezelf niet meteen te verkopen of je plan te pitchen, maar je kan hier wel mensen leren kennen. Wellicht dat je maanden of zelfs jaren later nog iets hebt aan deze connecties. En anders zorgt het er in ieder geval voor dat je de volgende keer op een borrel ze niet meer de hand hoeft te schudden, maar een knuffel kan geven.

OP: Tot slot, waarom is het zo belangrijk dat er films worden gemaakt in “de Regio”?

CR: Dat is eigenlijk tweeledig, het is zowel belangrijk voor het publiek in de regio als voor de makers. Het is belangrijk voor publiek uit het oosten om meer verhalen en situaties te zien waarin ze zichzelf en hun omgeving herkennen. Om dorpen terug te zien in films als iets anders dan waar de hoofdpersoon tegen haar zin heen moet verhuizen. Onlangs is bijvoorbeeld Woeste Grond (2024-) gemaakt, een dramaserie over een boerenfamilie in Twente. Toen iemand hier laatst de keuken kwam installeren kon hij niet ophouden over hoe vet hij het vond om een serie te zien waarin hij zoveel situaties en plekken herkende. De onderlinge sfeer en de manier hoe mensen hier met elkaar omgaan is toch echt anders dan in de Randstad. Daarnaast is het natuurlijk ook belangrijk voor de makers.

JK: Nederland is zo klein. Als je de filmindustrie beperkt tot de Randstad snijd je jezelf enorm in de vingers! Er zijn door het hele land zoveel makers die een goed verhaal te vertellen hebben. Niet alleen in (en over) de Randstad. Om een gezond filmklimaat in Nederland te behouden zijn we genoodzaakt om meer in de regio te maken.

Auteur: Valérie Hoffmann